Cipsilər uşaq bədəni üçün zəhərə bərabərdir

 
Cipsilər uşaq bədəni üçün zəhərə bərabərdir

Kartof cipsilərinə, qarğıdalı çöplərinə, suxariklərə «yox» deyək...

Kartof cipsiləri yalnız ölkəmizdə deyil, bütün dünyada istər uşaqların, istərsə də böyüklərin ən çox sevdiyi və tükətdiyi məhsullar içində yer alır. Sevildiyi və çox satıldığı üçün, bu gün müxtəlif tərkibli cipsilər dükanların vitrinlərini bəzəyirlər. Qiymətləri 40 qəpikdən başlayaraq artan bu məhsulları bir çox ekspertlər uşaqların həyatında əsl təhlükə mənbəyi hesab edir. Bütün uşaqların sevimli qidasına çevrilən kartof cipsiləri əslində bu kiçik bədənlər üçün zəhərə bərabərdir. Təsadüfi deyil ki, insan orqanizmi üçün təhlükəli və yararsız qida məhsulları siyahısında cipsilər birinci yer tutur. Mütəxəssislər hesab edir ki, kartof çipsiləri ürək xəstəlikləri, piylənmə, sonsuzluq və xərçəng riskini artıraraq uşaqların gələcəyini məhv edir.

Cipsilər piylənməyə səbəb olur

Pediatr Mehriban Cəlilovanın sözlərinə görə, uşaqlarda yaranan piylənmə onların həyatında yaşlılara nisbətən daha təhlükəli fəsadlar törədir: “Araşdırmalara görə, cipsinin uşaqlarda yaratdığı ən böyük fəsad piylənmədir. Uşaq orqanizmi yenicə inkişaf etməyə başladığı üçün bu dövrdə piylənmə gələcəkdə səhhətində ciddi problemlər yaradır. Onlarda piylənmənin yaratdığı problemlər zaman keçdikdən sonra şəkər və başqa ciddi xəstəliklərə yol aça bilər. Bununla yanaşı piylənmə qanda xolesterinin miqdarını artırır”.

Siqaret qədər təhlükəlidir

Dünya Sağlamlıq Təşkilatı və Amerika Qida və Dərman Təşkilatı hesab edir ki, bir yetkinin gündə ən çox 6 qram duz alması və 65 qram yağ istehlak etməsi lazımdır. Lakin, gündə 2 paket cipsi yeyən uşaq bu nisbətləri həddən çox aşır. Bu iki təşkilatın mütəxəssislərinə görə, onların qəbul etdiyi yağ miqdarının içində ürəyə zərərli olan doymuş yağ nisbətinin 20 qramı aşmaması lazımdır. “Siqaret qədər təhlükəli olan” işlənmiş yağların isə heç istehlak edilməməsi vurğulanır. Uşaqlarımızın yediyi 100 qramlıq paket kartof cipsində 25-33 qram arasında yağ var. Dünyada satılan kartof cipsilərinin üzərində yazılmadığı üçün hansı nisbətdə işlənmiş yağdan istifadə edildiyini öyrənə bilmirik. Ancaq İngiltərə Ürək Sağlamlığı Təşkilatının məlumatlarına görə, 100 qramlıq kartof cipsilərindəki doymuş yağ nisbəti 10, işlənmiş yağ nisbəti isə 3 qrama qədər ola bilir. Duz nisbəti də 3 qrama qədər yüksəlir. Başqa cür desək, gündə 100 qramlıq iki paket cipsi yeyən uşaq əslində bir yetkin şəxsin alması lazım olan yağ və duz nisbətini istehlak etmiş olur. Doymuş yağ istehlakı 20 qramı aşdığı zaman piylənmə riskini 80 faiz, ürək xəstəliklərinə tutulma riskini isə 60 faiz artırır. Bununla yanaşı, kartof cipslərinin yağda qızardılması əsnasında ortaya çıxan "akrilamid" adlı maddənin xərçəngə gətirib çıxardığı istiqamətində elmi müzakirələr aparılır.

“Cipsi yemək yağ içməyə bərabərdir”

Xatırladaq ki, bu araşdırmalardan sonra Böyük Britaniya ölkədə cipsi satışını qadağan etdi və “Cipsi yemək yağ içməyə bərabərdir” şüarıyla kompaniya başlatdı. Təşkilata görə, 35 qramlıq cipsi paketində 2,5 çay qaşığı yeməli yağdan istifadə edilir. Hər il dünyada 36 milyarda paket cipsi satılır, bu o deməkdir ki, cipsilərdə istifadə edilən yağ ilə gündə iki Olimpik üzmə hovuzu doldurula bilər.

Azərbaycanda da cipsilərə olan tələbat ürək açan deyil. Belə ki, ərzaq məhsulları satılan mağazalara yollandıq və cipsi satışı ilə bağlı satıcılarla söhbətləşdik. Onlar bizimlə söhbətində, cipsilərin ən çox satılan qidalar arasında olduğunu söylədilər: “Cipsilərin müştəriləri ən çox məktəb uşaqları olur və ən çox ədviyyatlı cipsilər, suxarilər alırlar”.

Qeyd edək ki, Azərbaycan Standartlaşdırma, Metrologiya və Patent üzrə Dövlət Komitəsi məktəb bufetlərində və uşaq bağçalarında istifadəsinə icazə verilməyən qidaların siyahısını açıqlayıb. Məktəblərdə və bağçalarda qadağan edilən siyahıların içində cipsilər də yer alır. Məktəb bufetlərindən cipsi ala bilməyən uşaqlar dükanlardan alaraq ehtiyaclarını ödəyirlər.

“Cipsi satışı dayandırılmalıdır”


Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov bizimlə söhbətində cipsilərin istehsalında genetik modifikasiya olunmuş (GMO) kartofdan istifadə edildiyini bildirdi: “Bu mövzuda daim bu işlə məşğul olan dünyanın bütün təşkilatları, o cümlədən beynəlxalq istehlakçılar təşkilatı Azad İstehlakçılar Birliyinə və digər yerli nümayəndələrə məlumatlar verirlər ki, uşaq müəssisələrində, məktəb bufetlərində o cümlədən «Mc Donalds» şəbəkələrində kartof cipsilərinə, qarğıdalı çöplərinə, suxariklərə son qoyulsun. Çünki, bu cür şəbəkələrdə satılan cipsilər GMO məhsullardır və üstəlik duzlu və qovurulmuşdur. Bunlar orqanizmdə müəyyən fəsadlar yaratdığı üçün Dövlət orqanlarının məktəb bufetlərində apardığı araşdırmaları və yaratdığı standartı mən zəruri hesab edirəm”.

E.Hüseynovun sözlərinə görə, təşkilat olaraq belə məhsulların satışının qarşısını almaq üçün müəyyən işlər görülməsinə baxmayaraq yaxşı nailiyyət əldə etmək mümkün deyil: “Çünki, istehlakçı hüquqlarını qoruyan dövlət orqanlarının bu sahədə işlərini çox zəif hesab edirəm. Dövlətin orqanlarını kiçik yaşlı uşaqların xeyrinə qərarlar qəbul edir, lakin onu icra edən orqanlar işlərini düzgün yerinə yetirmirlər. Mən düşünürəm ki, cipsilər yalnız məktəb bufetlərində deyil, ölkədə də tamamilə ləğv edilməlidir”.


Geri dön

★Love Pearl★

  • 11 iyul 2013 02:46
  • Məqalə: 335
  • Şərh: 4367
  • Bal:
çox sevirəm no

--------------------
Azerbaijan Medical University smile

Nara huseynova

  • 22 iyun 2013 17:56
  • Məqalə: 21
  • Şərh: 2418
  • Bal:
{awards}
tewekkurler xbere gore

: Sensizde Babatdi :

  • 21 iyun 2013 21:08
  • Məqalə: 38
  • Şərh: 3283
  • Bal:
{awards}
xebere gore twkler.........

--------------------

Roya_____

  • 21 iyun 2013 11:54
  • Məqalə: 734
  • Şərh: 26880
  • Bal:
{awards}
twklerrrrrrrr

ShoKKi_MoKKi

  • 21 iyun 2013 01:37
  • Məqalə: 801
  • Şərh: 11794
  • Bal:
{awards}
coooox sevireme recourse

--------------------

Xanim Zehra

  • 20 iyun 2013 20:33
  • Məqalə: 19
  • Şərh: 3267
  • Bal:
{awards}
zererli olduqunu bilirdim, amma men yenede cipsileri cooo sevirem love

so_sad

  • 20 iyun 2013 19:00
  • Məqalə: 1412
  • Şərh: 13030
  • Bal:
{awards}
twk,............

GuNaY_83

  • 20 iyun 2013 18:16
  • Məqalə: 282
  • Şərh: 22357
  • Bal:
{awards}
twk........

--------------------

Bash Belası

  • 20 iyun 2013 15:38
  • Məqalə: 158
  • Şərh: 5011
  • Bal:
{awards}
Xəbərə görə təşəkkür...

GUNI

  • 20 iyun 2013 15:11
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 6492
  • Bal:
{awards}
aaaa men cipsinin delisiyem axir evvel oluceyiyde eybi yox........ winked

--------------------

Roya_____

  • 20 iyun 2013 14:42
  • Məqalə: 734
  • Şərh: 26880
  • Bal:
{awards}
tesekkurler

★Alison MicCan★

  • 20 iyun 2013 14:23
  • Məqalə: 4
  • Şərh: 1389
  • Bal:
{awards}
aa men indide yeyiremm,oleceyimi bilsem yene yeyeremwink

--------------------
''Ben'' kattım sana biraz, öyle sevdim seni. Çünkü sen de bensiz; o kadar güzel değilsin hani..'':)))

damla 505

  • 20 iyun 2013 13:29
  • Məqalə: 5
  • Şərh: 1544
  • Bal:
{awards}
zererli oldugunu bilirem amma coox sevirem

--------------------
Torpagin ustunde risofka kimi gezme,cunki torpagin altinda senden zor oglanlar yatir

Victorious

  • 20 iyun 2013 13:08
  • Məqalə: 62
  • Şərh: 1327
  • Bal:
{awards}
Tesekkurler

--------------------

colkali ayka

  • 20 iyun 2013 13:08
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 1188
  • Bal:
{awards}
biliremm zererlidi ama hec vaxt tergitmerem cips yimeyii twk winked

Victorious

  • 20 iyun 2013 13:08
  • Məqalə: 62
  • Şərh: 1327
  • Bal:
{awards}
Tesekkurler

--------------------

ღLovelyღ

  • 20 iyun 2013 13:05
  • Məqalə: 491
  • Şərh: 5413
  • Bal:
{awards}
Diqqət! yazını oxumaq hüququnuz yoxdur. Zəhmət olmasa QEYDİYYATDAN keçin

love emo

  • 20 iyun 2013 12:47
  • Məqalə: 30
  • Şərh: 2601
  • Bal:
{awards}
zererli oldugnu bilirem ama yeyirem cox sevirem tskler ..

--------------------
Bəzən müdrik olman belə yetməz onu anlamağa.

Aysel_

  • 20 iyun 2013 12:43
  • Məqalə: 15
  • Şərh: 1668
  • Bal:
{awards}
Tewekkurler..

-chanel-

  • 20 iyun 2013 12:40
  • Məqalə: 136
  • Şərh: 6230
  • Bal:
{awards}
Zererli olan qidalar daha dadli olur.



Adsiz yazici

  • 20 iyun 2013 12:30
  • Məqalə: 15
  • Şərh: 3015
  • Bal:
{awards}
Cox sevirem cipsini...

seva20

  • 20 iyun 2013 12:26
  • Məqalə: 322
  • Şərh: 3167
  • Bal:
{awards}
insan bedenine ne zererlidirse orqanizm onu teleb edir.melumata gore cox sagolun

KONUL MEMMEDLI

  • 20 iyun 2013 12:22
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 83
  • Bal:
{awards}
TWKLER MEN HEC INDIDE COX ISTIFADE ETMIREM ELE CEREZLERI.

★Angelocka★

  • 20 iyun 2013 12:19
  • Məqalə: 118
  • Şərh: 8882
  • Bal:
{awards}
Bunun zererli oldugunu hami bilir ama yenede yeyirik cipsi vazgecilmiyen daddir....

--------------------
Her aşk bir gün bitermiş. Onlar daha Galatasaray aşkını görmemiş.

✰_DeLNoLiNi_✰

  • 20 iyun 2013 12:19
  • Məqalə: 155
  • Şərh: 6036
  • Bal:
{awards}
Niye zererli olan her sey dadli olur ya off (

--------------------

GunesGunes

  • 20 iyun 2013 12:10
  • Məqalə: 34
  • Şərh: 926
  • Bal:
{awards}
Kartof cipsilərinə, qarğıdalı çöplərinə, suxariklərə «yox» deyək...

Demeyek

Nara Neznakomka

  • 20 iyun 2013 12:08
  • Məqalə: 174
  • Şərh: 11090
  • Bal:
{awards}
Kartof cipsilərinə, qarğıdalı çöplərinə, suxariklərə «yox» deyək...

Kartof cipsiləri yalnız ölkəmizdə deyil, bütün dünyada istər uşaqların, istərsə də böyüklərin ən çox sevdiyi və tükətdiyi məhsullar içində yer alır. Sevildiyi və çox satıldığı üçün, bu gün müxtəlif tərkibli cipsilər dükanların vitrinlərini bəzəyirlər. Qiymətləri 40 qəpikdən başlayaraq artan bu məhsulları bir çox ekspertlər uşaqların həyatında əsl təhlükə mənbəyi hesab edir. Bütün uşaqların sevimli qidasına çevrilən kartof cipsiləri əslində bu kiçik bədənlər üçün zəhərə bərabərdir. Təsadüfi deyil ki, insan orqanizmi üçün təhlükəli və yararsız qida məhsulları siyahısında cipsilər birinci yer tutur. Mütəxəssislər hesab edir ki, kartof çipsiləri ürək xəstəlikləri, piylənmə, sonsuzluq və xərçəng riskini artıraraq uşaqların gələcəyini məhv edir.

--------------------
ッ ßøøм ßøøм ßøøм ყล Xล4ų Jêllყßøм

ShoKKi_MoKKi

  • 20 iyun 2013 11:55
  • Məqalə: 801
  • Şərh: 11794
  • Bal:
{awards}
zererli oldugnu bilirem ama yeyirem cox sevirem tskler ..

--------------------

lady anna

  • 20 iyun 2013 11:53
  • Məqalə: 26
  • Şərh: 2973
  • Bal:
{awards}
cox sevirem mende cipsini.Bele ziyanlidirsa recourse onda satiwini dayandirsinlar mence

--------------------

Gözlüklü

  • 20 iyun 2013 11:45
  • Məqalə: 216
  • Şərh: 9552
  • Bal:
{awards}
Dadli olan her wey zererlidi pfffff

<< ƏvvəlkiSonraki >>
İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 1
Qonaqlar: 41
Cəmi: 61

 

Top 10 Müəllif

Pıtırcık
Xəbərləri: 7
Cəmi: 389
 
Nergiz__Sirinova
Xəbərləri: 6
Cəmi: 333
 
Awk bir hayal
Xəbərləri: 4
Cəmi: 137
 
^^KuKuLKa^^
Xəbərləri: 2
Cəmi: 767
 
♦ ֆɛყмʊʀ ֆoռмɛZ ♦
Xəbərləri: 2
Cəmi: 1135
 
TacsizKRalica
Xəbərləri: 1
Cəmi: 1
 
evli.mutlu.cocuklu
Xəbərləri: 1
Cəmi: 1
 
anar2012
Xəbərləri: 1
Cəmi: 26
 
Mövlud Ağamməd
Xəbərləri: 1
Cəmi: 20
 
Zerif85
Xəbərləri: 1
Cəmi: 25
 
 
{slinks}