"Turetta" sindromu, yoxsa tərbiyəsiz uşaq?

 
"Turetta" sindromu, yoxsa tərbiyəsiz uşaq?

Bir çox xəstəlik və sindromlar var ki, onlara yoluxmaq və ya yoluxmamaq sadəcə şansla bağlıdır. Bəzən sağlam insanın tutulduğu hər hansı bir sindrom onun həyatını alt-üst edir, Genetik olaraq gələn xəstəliyin isə nə zaman hansımıza sürpriz olaraq ortaya çıxacağını bilə bilmərik. Təəssüf ki, elə xəstəlik və sindromlar var ki, onların hədəfi azyaşlılardır. Elə "Turetta" sindromu kimi.

Psixiatr Fidan Hümbətlinin sözlərinə görə, bu sindromdan əziyyət çəkən uşaqlarda ilkin gözə görünən qəribəlik anidən kobudlaşma və evdə istifadə olunmayan söyüşlərdən rahatlıqla istifadə etməkdir. Hər əsəbi, söyüş söyən, kobud davranan və tikləri olan uşaq bu sindroma tutulan uşaq sayılmaz. Evdə verilən tərbiyənin nəticəsi olaraq uşaqda dil alışqanlığı yaranıbsa, bunun sindromla heç bir əlaqəsi yoxdur. "Turetta sindromu nevroloji xəstəlikdir. Birbaşa insanın əsəb sistemi ilə bağlıdır. Böyüklərlə müqayisədə azyaşlı və xüsusən oğlan uşaqlarında daha çox rast gəlinir. Sindromun ilkin əlamətləri 3-8 yaş arasında özünü göstərir. Bu yaşı keçən uşaqlarda sakitlik dövrü başlayır və sindromun yenidən baş qaldırması 13-17 yaş aralığına təsadüf edir. İkinci mərhələsində artıq sindroma müdaxilə olmadığı üçün kəskinləşmə nəzərə çarpır. Sindrom azyaşlı uşaqlarda müalicə oluna, zamanla özü də düzələ bilər. Nəzərə almaq lazımdır ki, Turetta sindromuna daha çox uşaqlar tutulur, nəinki böyüklər".

Sindromun əlamətlərindən danışan həmsöhbətimizin sözlərinə görə, Turetta sindromlu uşaqla ailə tərbiyəsindən məhrum olan uşaqların davranışlarında 70% oxşarlıq olur. Buna görə də, bu cür uşaqların sindromlu, yoxsa həqiqətən tərbiyəsiz olduğunu müəyyənləşdirmək çətin olur. Dediyinə görə, valideynlər belə hallarda uşaqlarını psixiatra gətirmək əvəzinə döyərək tərbiyə üsuluna əl atır. Valideyn bilmir ki, sindromlu uşaqlar döyülərək tərbiyələndirilə bilməz: "Turetta sindromu zamani sindromlu insanda həddindən çox söyüş söymə, kobud rəftar, normadan dəfələrlə çox tiklər, göz qırpmalar, başı sağa-sola çevirmələr, əl və ayaqlarla əşyalara dayanmadan zərbələr vurmaq, boğazını çəkmək, burnunu dartaraq uzatmaq istəyi, üzünü divara çevirib oturmaq və s. hallar müşahidə olunur. Bəzən kəskinləşmiş sindrom zamanı dayanmadan eyni sözü təkrar etmək, eyni nöqtəyə baxışları yönəltmək kimi təkrarlayan hərəkətlər də olur. İstənilən halda sindrom ətrafdakı insanlar üçün təhlükəsizdir, lakin sindrom sahibi üçün ciddi pozuntudur. Turetta sindromundan əziyyət çəkən insanların 40-75%-də diqqət çatışmazlığı ilə müşayət olunan hiperaktivlik müşahidə olunur. Adətən bu sindromla yanaşı aqressivlik, həyəcanlılıq və sarışan hallar da təzahür edir. Sindrom əgər özünü idarə edə biləcək yaşda olan insanlardadırsa, onlar bir müddət qeyri-normal hərəkətlərin qarşısını ala bilirlər. Lakin şiddətlənən sindromun qarşısını almaq artıq mümkün deyil".

Turetta sindromu diaqnozunu qoymaq üçün mütləq psixiatr müayinəsi lazımdır. Əgər ailədə tərbiyə düzgün verilirsə və uşağın bu cür hərəkətlər etməsi üçün heç bir əsas yoxdursa, bu cür anormal davranışlar 1 ildən çox müddətdə mütəmadi olaraq davam edirsə, o zaman vəziyyətdən şübhələnmək lazımdır. Turetta sindromu uşağın inkişafına, psixi durumuna heç bir yan təsir göstərmir. Yəni, sindromlu uşaqlar sağlam uşaqlardan ilk baxışda heç nə ilə fərqlənmir. Lakin uşaqda həmyaşıdları ilə ünsiyyət problemi yaranır. Belə ki, onlar başqalarından fərqli olduqlarını başa düşürlər və buna görə də özlərinə qapanırlar. "Başqa heç bir məsələ ilə bağlı Turetta sindromundan əziyyət çəkən uşaqlar öz həmyaşıdlarından fərqlənmirlər və həm təhsildə, həm həyatda kifayət qədər uğurlu ola bilirlər".

Müsahibimiz deyir ki, sindromun yaranmasının əsas səbəbi genetikdir. Ailədə, nəsildə, hətta babasının babasında belə bu sindrom olubsa, sindromun uşaqda görülməsi mümkündür. Bundan başqa, Turetta sindromu neyroleptiklər kimi müxtəlif dərman preparatlarının qəbulundan sonra da yarana bilər. İstənilən halda sindromun müalicəsi mümkündür: "Sindromun dərman preparatları ilə müalicəsi heç bir psixiatr tərəfindən məsləhət görülmür. Çünki preparatların vəziyyəti daha da pisləşdirmə ehtimalı böyükdür. Psixoterapiya ilə sindrom əlamətlərini azaltmaq, hətta heçə endirmək mümkündür".

Qeyd edək ki, sindromun ilk qurbanı 4 yaşlı oğlan uşağı olub və sindrom uşağı aşkar edən fransız həkim və nevroloqu Cil De Turettanın adı ilə adlandırılıb.


Geri dön

Angry Boy

  • 30 mart 2014 16:57
  • Məqalə: 348
  • Şərh: 6152
  • Bal:
Sag olun meqale ucun..... no love crying request

^^MasaL^^

  • 26 mart 2014 17:35
  • Məqalə: 57
  • Şərh: 2563
  • Bal:
{awards}
мəqaւəyə görə тəşəккürւər^^

ღ★ Firuzə ★ღ

  • 24 mart 2014 19:34
  • Məqalə: 359
  • Şərh: 8839
  • Bal:
{awards}
təşəkkür edirəm.

--------------------

Qaska_Quli

  • 9 mart 2014 22:58
  • Məqalə: 28
  • Şərh: 13328
  • Bal:
{awards}
Teshekkurrrr

--------------------

_keleBek_)

  • 8 mart 2014 19:28
  • Məqalə: 63
  • Şərh: 3013
  • Bal:
{awards}
tewekkurlerrr

--------------------

_YaLaN_DuNyAm_

  • 8 mart 2014 16:48
  • Məqalə: 1
  • Şərh: 483
  • Bal:
{awards}
twkler gecde olsa baxdim

--------------------
Bir gun olsem eyer, mezarimi cox qazsinlar. Mezarimin ustune sevdayildi yazsinlar. Bir gun sen olsen eyer yanimda basdirsinlar mezarimin usdune qovuwdular yazsinlar.

BaNTiKLi_CiCiWKa

  • 8 mart 2014 16:24
  • Məqalə: 45
  • Şərh: 4233
  • Bal:
{awards}
Tewekkurler meqale ucun

--------------------

Angry Boy

  • 8 mart 2014 14:56
  • Məqalə: 348
  • Şərh: 6152
  • Bal:
{awards}
Meqale ucun tesekkur

melek_19

  • 8 mart 2014 13:07
  • Məqalə: 42
  • Şərh: 14549
  • Bal:
{awards}
Sag olun meqale ucun.....

--------------------

ღ★ Firuzə ★ღ

  • 8 mart 2014 12:52
  • Məqalə: 359
  • Şərh: 8839
  • Bal:
{awards}
teshekkur ediremmm

--------------------

prosta barbi

  • 8 mart 2014 11:46
  • Məqalə: 101
  • Şərh: 3837
  • Bal:
{awards}
tewekkur....

AYKA ŞOKOLADKA

  • 8 mart 2014 11:00
  • Məqalə: 57
  • Şərh: 1140
  • Bal:
{awards}
Tewekkurlerrrr

--------------------

Zayn_Malik_fan

  • 8 mart 2014 09:44
  • Məqalə: 133
  • Şərh: 1681
  • Bal:
{awards}
Tewekkurler...

00-princess-00

  • 8 mart 2014 08:11
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 184
  • Bal:
{awards}
Allah bu xestelikden eziyyet cekenlereee wefa versin:(

Damlam

  • 7 mart 2014 23:59
  • Məqalə: 49
  • Şərh: 4697
  • Bal:
{awards}
TWKKKKKKKKKKKKKK.......................

--------------------
http:///user/İmza/

Payız qoxulu

  • 7 mart 2014 23:28
  • Məqalə: 485
  • Şərh: 6415
  • Bal:
{awards}
tewekkurler

--------------------

^^MasaL^^

  • 7 mart 2014 23:27
  • Məqalə: 57
  • Şərh: 2563
  • Bal:
{awards}
cox sagol xebere gore

__MB__

  • 7 mart 2014 23:13
  • Məqalə: 257
  • Şərh: 4354
  • Bal:
{awards}
təşəkkürlərrr

คşк łคfтคɴ คɴłคмคz ❤

  • 7 mart 2014 23:10
  • Məqalə: 670
  • Şərh: 18448
  • Bal:
{awards}
Cox sagol tsk (ilk serh)

--------------------
คşк łคfтคɴ คɴłคмคz
İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 2
Qonaqlar: 15
Cəmi: 29

 

Top 10 Müəllif

NIGAR
Xəbərləri: 34
Cəmi: 576
 
♔Hе важно∞
Xəbərləri: 16
Cəmi: 106
 
Nergiz__Sirinova
Xəbərləri: 12
Cəmi: 421
 
Sol Meleyim
Xəbərləri: 10
Cəmi: 21
 
AyliN BunyaminovA
Xəbərləri: 9
Cəmi: 400
 
MiSS HaPPy)
Xəbərləri: 6
Cəmi: 17
 
คşк łคfтคɴ คɴłคмคz ❤
Xəbərləri: 5
Cəmi: 670
 
Gozellik_
Xəbərləri: 3
Cəmi: 3
 
Pəri
Xəbərləri: 2
Cəmi: 225
 
♦ ֆɛყмʊʀ ֆoռмɛZ ♦
Xəbərləri: 2
Cəmi: 1146
 
 
{slinks}