Qətran Təbrizi

 
Qətran Təbrizi 1012-ci ildə Təbriz yaxınlığındakı Şadi-abad kəndində anadan olmuşdur. Şairin tam adı Əbu Mənsur Qətran Cili Azərbaycanidir. İlk təhsilini Şadi-abadda almış, sonra Təbrizdə oxumuşdur.

O zaman Azərbaycanda bir neçə feodal dövlət qurumları vardı. Bunlardan biri də paytaxtı Gəncə olan Şəddadilər dövləti idi. Ərəb xilafətinin çiçəkləndiyi dövrlərdə Gəncə müsəlman aləminin şimalında iri mədəniyyət mərkəzinə çevrilir. Burada universitetlər, məktəblər, fərdi və ictimai kitabxanalar, rəsədxana və tibb mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Müsəlman mədəniyyəti qonşu xristian dövlətlərinə məhz buradan yayılır. Şərqin bir çox ölkələrindən alimlər, şairlər, memarlar, sənətkarlar Gəncəyə axışır. Qətran da təhsilini başa vurduqdan sonra buraya gəlir. O, tezliklə Gəncədə Şəddadilərin sarayına dəvət olunur və az bir vaxtda böyük nüfuz qazanır. Həmin dövrdə ölkənin başında Əbdülhəsən Ləşkəri dururdu və təbii ki, Qətran da bir çox şerlərini ona və onunla əlaqədar baş vermiş hadisələrə həsr edir. Bu şerlərdən çıxış edərək, Qətranın Gəncədə yaşadığı dövrü müəyyənləşdirmək mümkündür. Misal üçün, bir şerində Qətran Rəvvadilər dövlətinin başçısı Əbu Mansur Vəhsudanın Əbdülhəsən Ləşkərinin qonağı kimi Gəncəyə gəlişindən danışır. Qətran yaradıcılığını araşdıran alimlərin fikrincə, bu görüş 1035-1040-cı illər arasında baş verə bilərdi. 1042-ci ildə isə şair artıq Təbrizdə şəhərin yarısını yerlə yeksan etmiş dəhşətli zəlzələnin şahidi olmuşdu. Deməli, Qətran Təbrizə bu təbii fəlakətdən əvvəl qayıtmışdı. Lakin bir çox tədqiqatçılar Qətranın Gəncəyə zəlzələdən sonra gəldiyini göstərirlər. Görünür, şairin yenidən Gəncəyə dönüşünü də istisna etmək olmaz. 1046-cı ildə Qətran Təbrizdə böyük İran şairi və filosofu Nasir Xosrovla görüşür. Nasir Xosrov özünün məşhur "Səfərnamə" əsərində Qətran adlı gözəl bir şairlə görüşdüyünü qeyd edir.

Qətran bir müddət Naxçıvanda, yerli hakimlərin saraylarında yaşadıqdan sonra vətəni Təbrizə dönür. Qətran Təbrizi hələ sağlığında ikən istedadlı şair, müdrik filosof və alim kimi bir çox ölkələrdə şöhrət qazanır. Özünün yazdığına görə, onu Xorasanda və İraqda yaxşı tanıyır və sevirdilər.

Qətran 1080-ci ildə Təbrizdə dünyasını dəyişmiş və Surxab məhəlləsindəki məşhur Şairlər məqbərəsində dəfn olunmuşdur.


Geri dön

R_A_P_U_N_Z_E_L

  • 25 noyabr 2011 20:09
  • Məqalə: 36
  • Şərh: 2964
  • Bal:
tesekkurler xebere gore

mirkamal97

  • 11 avqust 2011 05:39
  • Məqalə: 48
  • Şərh: 408
  • Bal:
{awards}
TEWEKKURLER

--------------------
ne qeder yasadigin vacib deyil .Vacib olan Serefle yasamagindir

nilayka

  • 6 may 2011 21:45
  • Məqalə: 205
  • Şərh: 7681
  • Bal:
{awards}
TESEKKUR..

--------------------

::..ONSLAUGHT::..

  • 28 fevral 2011 21:50
  • Məqalə: 197
  • Şərh: 11459
  • Bal:
{awards}
sag olunnnnnnnnnnnnn

--------------------
.....(¯`v´¯)
..... ·.¸.·´
...¸.·´
.. (

GlamouR_

  • 12 fevral 2011 11:48
  • Məqalə: 189
  • Şərh: 3255
  • Bal:
{awards}
sag olunnnnnnnnnnnnn

--------------------

nilayka

  • 11 fevral 2011 22:20
  • Məqalə: 205
  • Şərh: 7681
  • Bal:
{awards}
tewekkur edirem

--------------------

Lexikon

  • 11 fevral 2011 19:27
  • Məqalə: 1118
  • Şərh: 4153
  • Bal:
{awards}
twkkkkkk edirem cox sag ol

gul_93

  • 11 fevral 2011 15:29
  • Məqalə: 56
  • Şərh: 1867
  • Bal:
{awards}
tewekkurler

OpTiMiStKa

  • 11 fevral 2011 14:10
  • Məqalə: 23
  • Şərh: 372
  • Bal:
{awards}
Tesekkurler bu cur genis ve gozel melumata gore.

--------------------

Yusif

  • 11 fevral 2011 13:52
  • Məqalə: 444
  • Şərh: 3321
  • Bal:
{awards}
tesekkur.maraqlidi

Ulya

  • 11 fevral 2011 13:50
  • Məqalə: 1911
  • Şərh: 13779
  • Bal:
{awards}
tesekkur.maraqlidi

heyasiz204

  • 11 fevral 2011 13:25
  • Məqalə: 27
  • Şərh: 1190
  • Bal:
{awards}
tewekkur maraqlidi wink

--------------------
Xoşbəxtliyi dadmağın tək çarəsi, onu bölüşməkdir
İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 5
Qonaqlar: 41
Cəmi: 86

 

Top 10 Müəllif

The Shield
Xəbərləri: 63
Cəmi: 158
 
ραყιȥ
Xəbərləri: 60
Cəmi: 140
 
NIGAR
Xəbərləri: 51
Cəmi: 796
 
lamiye_2001
Xəbərləri: 36
Cəmi: 36
 
♔Hе важно∞
Xəbərləri: 34
Cəmi: 246
 
Nergiz__Sirinova
Xəbərləri: 27
Cəmi: 510
 
AyliN BunyaminovA
Xəbərləri: 24
Cəmi: 471
 
..::Kitty::..
Xəbərləri: 9
Cəmi: 9
 
Sol Meleyim
Xəbərləri: 4
Cəmi: 57
 
Emrah_babayevv
Xəbərləri: 2
Cəmi: 2
 
 
{slinks}