Seyid Əzim Şirvani

 
Seyid Əzim Şirvani

Seyid Əzim Şirvani (1835-1888)

XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatında istedadlı lirik və satirik şair kimi tanınır.
O, həm də maarifçi şerləri və mənzum hekayələri, təmsilləri ilə məşhurdur.
Seyid Əzim 1835-ci il iyulun 10-da Şamaxıda doğulmuş, lakin 7-8 yaşında ikən atası Seyid Məhəmməd vəfat
etdiyi üçün anası ilə birlikdə Dağıstanda yaşayan babası Molla Hüseynin yanına köçərək 10 il orada yaşamış,
ilk təhsilini də Dağıstanda almışdır. 1835-ci ildə 18 yaşında ikən Şamaxıya qayıtmış və ömrünün sonunadək
burada yaşayıb ədəbi və elmi-pedoqoji fəaliyyət göstərmişdir. Yəni həm özü məktəb açaraq dərs demiş,
həm Şamaxı Ruhani məclisinin nəzdində Səid Əfəndi Ünsizadənin açdığı "Məclis" məktəbində əvvəl müəllim,
S.Ünsizadə Tiflisə köçdükdən sonra ona rəhbərlik etmişdir. 1877-ci ildən isə eyni zamanda Şamaxı şəhər
məktəbinə şəriət və ana dili müəllimi təyin olunmuşdur. Pedoqoji fəaliyyəti zamanı əldə etdiyi təcrübəyə
əsasən iltisav məktəb şagirdləri üçün dərslik yazmış, lakin onun nəşri üçün göstərdiyi bütün cəhətlər
puça çıxmışdır. Seyid Əzimin bu dərsliyinin nəşr edilməsinə o zamankı Çar hökuməti idarələri icazə verməmişlər.

S.Ə.Şirvani XIX əsrdə nəşr olunan milli mətbuat orqanlarının hamısında - "Əkinçi" (1875-1877),
"Ziya (Ziyayi-Qafqasiyyə)" (1879-1884) və "Kəşkül" (188 -1891) - maarifə çağırış, əxlaqi, didaktik ruhlu şerləri
və məqalələri ilə əməkdaşlıq etmişdir. Lakin şair "Əkinçi" qəzetinin nəşrini Azərbaycan ictimai-mədəni mühitində
parlaq bir hadisə hesab edib şerlə tərik məktubu göndərsə də, qəzetin təbliğ etdiyi ictimai ədəbi və mədəni
ideyaların mahiyyətini dərk edib mənimsəmək üçün ona təxminən bir il vaxt lazım olmuşdur; 1876-cı ilin
ortalarından Seyid Əzimin dövrünə görə qabaqcıl, maarifçi ruhlu şerləri "Əkinçi" qəzetində,
sonra isə "Ziya (Ziyayi-Qafqasiyyə)" və "Kəşkül"də tez-tez çap edilmişdir.
Beləliklə, o, ədəbiyyat tarixində həm də maarifçi şerlər müəllifi kimi tanınmışdır.

Seyid Əzim Şamaxıda fəaliyyət göstərən "Beytüs-Şəfa" adlı ədəbi məktəbə rəhbərlik etmiş, eyni zamanda Bakı,
Qarabağ, Lənkəran və digər mədəni mərkəzlərdəki ədəbi məclislərin üzvləri ilə yaradıcılıq əməkdaşlığı etmiş,
onlarla şerləşmişdir. S.Ə.Şirvani dərin məzmunlu, yüksək ideya-estetik keyfiyyətə, incə lirizmə malik qəzəlləri,
habelə realist ruhlu əsərləri ilə müasirlərindən seçilir. Onun satirik şerləri özünün ideya-bədii keyfiyyəti ilə Azərbaycan
ədəbiyyatında satiranın formalaşaraq ictimai məzmun qazanmasına səbəb olmuşdur. Şirvani təzə bəyləri,
"Qazı saqqalını yandırır", "Müstəhidin təhsildən qayıtması" və s. satiraları yüksək qiymətləndirilir…
Şairin "Şirvan xanlığının tarixi" adlı bir elmi əsəri də var.

S.Ə.Şirvani 1888-ci ildə Şamaxıda vəfat etmişdir. Onun əsərləri kitab halında dəfələrlə çap olunmuş,
haqqında çoxlu məqalə, dissertasiya və monoqrafiyalar yazılmışdır.
Şairin həyat və yaradıcılığı orta və ali məktəblərdə də öyrənilir.


Geri dön

_RONALDO_

  • 3 may 2011 21:02
  • Məqalə: 303
  • Şərh: 10724
  • Bal:
tewekkur.


--------------------

lider

  • 23 fevral 2011 19:49
  • Məqalə: 23
  • Şərh: 3027
  • Bal:
{awards}
MELUMAT UCUN TEWEKKURLER.

MELUMAT UCUN TEWEKKURLER.

::..ONSLAUGHT::..

  • 21 fevral 2011 23:21
  • Məqalə: 197
  • Şərh: 11459
  • Bal:
{awards}
cox sag ol yazi ucun tewekurler

--------------------
.....(¯`v´¯)
..... ·.¸.·´
...¸.·´
.. (

Lindo

  • 21 fevral 2011 19:15
  • Məqalə: 437
  • Şərh: 2389
  • Bal:
{awards}
♥Princess♥, Sevinc_Keder, nilayka, Made_In_Bakinka, Ulya, Lexikon twk

Lexikon

  • 21 fevral 2011 01:22
  • Məqalə: 1118
  • Şərh: 4153
  • Bal:
{awards}
cox sag ol yazi ucun tewekurler

Ulya

  • 20 fevral 2011 21:58
  • Məqalə: 1911
  • Şərh: 13779
  • Bal:
{awards}
tesekkurler

Made_In_Bakinka

  • 20 fevral 2011 21:19
  • Məqalə: 86
  • Şərh: 2343
  • Bal:
{awards}
maraqli xeber ucn tskler

::..ONSLAUGHT::..

  • 20 fevral 2011 20:43
  • Məqalə: 197
  • Şərh: 11459
  • Bal:
{awards}
TEWEKKURLER

--------------------
.....(¯`v´¯)
..... ·.¸.·´
...¸.·´
.. (

nilayka

  • 20 fevral 2011 19:41
  • Məqalə: 205
  • Şərh: 7681
  • Bal:
{awards}
teşekkur edirem yaziya gore

--------------------

Sevinc_Keder

  • 20 fevral 2011 19:24
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 442
  • Bal:
{awards}
men bilirem bunlari bilmeyenler ucun yaxsidi

--------------------
Insanları tanıdıqca uzaqlaşdim!Elə bildim mən uzaqlaşıram amma onlar məndən uzaqlaşırdılar!!!
İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 3
Qonaqlar: 61
Cəmi: 88

 

Top 10 Müəllif

The Shield
Xəbərləri: 62
Cəmi: 236
 
NIGAR
Xəbərləri: 61
Cəmi: 876
 
Limon qoxusu
Xəbərləri: 56
Cəmi: 77
 
Nergiz__Sirinova
Xəbərləri: 29
Cəmi: 549
 
♔Hе важно∞
Xəbərləri: 27
Cəmi: 283
 
aytc.sza
Xəbərləri: 27
Cəmi: 27
 
Lmzade
Xəbərləri: 25
Cəmi: 25
 
_Qismet_
Xəbərləri: 6
Cəmi: 805
 
..::Kitty::..
Xəbərləri: 4
Cəmi: 16
 
Yagmur_Gözlum
Xəbərləri: 4
Cəmi: 6
 
 
{slinks}