İslam Dininin Mahiyyəti

 
İslam Dininin Mahiyyəti

Din, istər həqiqətin birbaşa əks olunması və ya açılımı olaraq qəbul edilsin istər insan yaradılışının bir gərəyi olaraq değerlendirilsin, nəticədə insanın özündə, fitrətində məskun olan və oradan qaynaqlanan "kutsala hörmət, ona qoşulma və onunla inteqrasiya" ehtiyacını qarşılayar və onu kainat içindəki təkliyindən qurtaran bir can simiti vəzifəsini yerinə yetirər.

Din sözü bəzən bir fərdin və ya qrupun doğru qəbul etdiyi və davranışlarını əmrləri istiqamətində təşkil etdiyi şey mənasında istifadə edilsə də, öz və gerçək istifadəsində din, bəşər qurğusu olmayan, tam tərsinə Tanrı qaynaqlı olan şey mənasındadır. Vəhy olaraq xarakterizə edilən və bir baxıma Allahın göydən yer üzünə və insana uzadılmış qurtuluş ipi olan dinin əsas məqsədi, insan ilə Allah arasında təsirli, güclü və sağlam bir bağ qurmaqdır. Bu mənada vəhy qaynaqlı bütün dinlərin bir, tək və eyni olduğunu söyləmək doğru olar. Necə ki Qurandakı "Allah qatındakı din, əlbəttə, islamdır" (Ali-İmran 3/19) ifadəsi, Allahın etibar etdiyi, etibarlı saydığı və nəzərə aldığı tək dinin, xüsusi mənasıyla son ilahi din sayılan İslam dini mənasını ifadə etməsinin yanında, Tanrı qaynaqlı olan vəhy dinlərin özdə birliyini və bu dinlərin təməl xüsusiyyətinin -seçilen sözün Lüğət mənasını da uyğun şəkildə Tanrıya boyun eğişi, Ona bağlanış və təslim oluş olduğunu da ayrıca vurğulamaqdadır.

Bir dinin mükəmməl olduğu iddiası, yalnız mənsubları baxımından o dinin bütün o biri dinlərə seçim edilə bilər olduğunu eyham edər. Bir dinin bu məqsəd istiqamətində bütün o biri dinlər qarşısında inanc və ibadətə bağlı simvolik tutarlılığını, safiyet və orijinalitesini qorumaq məqsədilə özü üçün bir ifadə meydana gətirməsi və ittiham, isnad və etirazlara qarşı bir müdafiə etmə mexanizmi inkişaf etdirməsi haqlı və mənalı görülə bilər. Lakin vəhy qaynaqlı olan və Köpüksüz bir ənənə zənciriylə gələn bütün dinlər, öz və orijinalıq etibarilə eyni zirvəyə aparan yollar olaraq təyin olunar və İslam dini bu halqanın son və pozulmaqdan qorunmuş şəklini əks etdirir.


Din, ən sadə formasıyla Tanrıya inanma və ona ibadət etmə olduğuna görə, onun bir inanc sistemini və bir ibadət sistemini ehtiva zəruridir. Bu iki təməl ünsür yanında, dinin əxlaqi hökmləri də ehtiva etməsi lazımdır. Əxlaq, şaquli olaraq və ya metafizik ölçüdə, bu inanc və ibadətlərdəki səmimilik və səmimiyyət (ixlas, ehsan) mənasını ehtiva etdiyi kimi, dünyəvi ölçüdə, Tanrı inancının və Ona olan sevginin Tanrının qulları üzərində göstərilməsi, onların xoş və xoşbəxt edilməsinə çalışılması, onların hüququnun pozulması edilməməsi, onları narahat və narahat etməkdən qaçınılması mənasını da ehtiva edər.

Bu vəziyyətin İslam dini baxımından da eyniylə etibarlı olduğunu açıqca göstərməsi baxımından Cibrîl hədisi deyə məşhur olan dialoqu xatırlamaq uyğun olar. Bu dialoqda keçdiyinə görə vəhy mələyi Cəbrail, bir gün dini öyrətmək üzrə Hz. Məhəmmədə gəlmiş, ona iman, İslam və ehsan nə demək olduğunu soruşmuş və bunları yenə özü cavablandırmışdır. Cəbrayılda bu üç anlayışa gətirdiyi şərh öz etibarilə dinin yuxarıda toxunulan üç təməl ünsürünü, yəni inanc, ibadət və əxlaqi ibarətdir. Cəbrail imanı Allaha, axirət gününə, peyğəmbərlərə, mələklərə, kitablara və qədərə inanmaq olaraq; İslamı, şirk qoşmadan yalnız Allaha ibadət etmək, namaz qılmaq, oruc tutmaq, zəkat vermək və həccə getmək kimi; ehsanı da, Tanrını görürmüşcəsinə ibadət etmək kimi açıqlamışdır (Buxari, "İman", 1).


Geri dön

★Deniz★

  • 21 noyabr 2014 22:21
  • Məqalə: 14
  • Şərh: 1758
  • Bal:
ALLAH RAZI OLSUN CANIK

--------------------

♛WøøWøøWøøW♛

  • 15 noyabr 2014 22:55
  • Məqalə: 206
  • Şərh: 1518
  • Bal:
{awards}
AllahRa31Olsun;)

--------------------

NikaLYa

  • 10 noyabr 2014 13:56
  • Məqalə: 102
  • Şərh: 7305
  • Bal:
{awards}
Din, istər həqiqətin birbaşa əks olunması və ya açılımı olaraq qəbul edilsin istər insan yaradılışının bir gərəyi olaraq değerlendirilsin, nəticədə insanın özündə, fitrətində məskun olan və oradan qaynaqlanan "kutsala hörmət, ona qoşulma və onunla inteqrasiya" ehtiyacını qarşılayar və onu kainat içindəki təkliyindən qurtaran bir can simiti vəzifəsini yerinə yetirər.

--------------------

^^YeRaZKa MeLeK^^

  • 9 noyabr 2014 13:52
  • Məqalə: 190
  • Şərh: 4245
  • Bal:
{awards}
Din, istər həqiqətin birbaşa əks olunması və ya açılımı olaraq qəbul edilsin istər insan yaradılışının bir gərəyi olaraq değerlendirilsin, nəticədə insanın özündə, fitrətində məskun olan və oradan qaynaqlanan "kutsala hörmət, ona qoşulma və onunla inteqrasiya" ehtiyacını qarşılayar və onu kainat içindəki təkliyindən qurtaran bir can simiti vəzifəsini yerinə yetirər.

--------------------

➰__Ýųśíf__➰

  • 6 noyabr 2014 05:00
  • Məqalə: 298
  • Şərh: 5649
  • Bal:
{awards}
ALLAH razi olsun

Fatmanur

  • 5 noyabr 2014 19:26
  • Məqalə: 30
  • Şərh: 780
  • Bal:
{awards}
Allah razi olsun

--------------------

คşк łคfтคɴ คɴłคмคz ❤

  • 4 noyabr 2014 21:43
  • Məqalə: 694
  • Şərh: 18829
  • Bal:
{awards}
ALLAH RAZI OLSUN

Arzu0025

  • 4 noyabr 2014 20:12
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 118
  • Bal:
{awards}
allah razı olsun hamımızdan

Darling

  • 4 noyabr 2014 20:02
  • Məqalə: 921
  • Şərh: 11518
  • Bal:
{awards}
ALLAH RAZI OLSUN CUMLEMIZDEN

--------------------
http://legend.az/user/imza/http://legend.az/user/imza/

Menim Ureyim Uzeyir

  • 4 noyabr 2014 19:02
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 2
  • Bal:
{awards}
qesey x0suma geld

➰__Ýųśíf__➰

  • 4 noyabr 2014 18:38
  • Məqalə: 298
  • Şərh: 5649
  • Bal:
{awards}
tewekkurler

OnE DiReCtIoN_ZAYN

  • 4 noyabr 2014 18:17
  • Məqalə: 5
  • Şərh: 4445
  • Bal:
{awards}
gozel meqaledir twk

--------------------

Fenerbahcem

  • 4 noyabr 2014 18:06
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 320
  • Bal:
{awards}
tewekkurrrrrrrrrrrrrrrrr

G♥S

  • 4 noyabr 2014 17:48
  • Məqalə: 204
  • Şərh: 4080
  • Bal:
{awards}

Din, ən sadə formasıyla Tanrıya inanma və ona ibadət etmə olduğuna görə, onun bir inanc sistemini və bir ibadət sistemini ehtiva zəruridir. Bu iki təməl ünsür yanında, dinin əxlaqi hökmləri də ehtiva etməsi lazımdır. Əxlaq, şaquli olaraq və ya metafizik ölçüdə, bu inanc və ibadətlərdəki səmimilik və səmimiyyət (ixlas, ehsan) mənasını ehtiva etdiyi kimi, dünyəvi ölçüdə, Tanrı inancının və Ona olan sevginin Tanrının qulları üzərində göstərilməsi, onların xoş və xoşbəxt edilməsinə çalışılması, onların hüququnun pozulması edilməməsi, onları narahat və narahat etməkdən qaçınılması mənasını da ehtiva edər.

--------------------

Benovse

  • 4 noyabr 2014 17:41
  • Məqalə: 2
  • Şərh: 129
  • Bal:
{awards}
Din, istər həqiqətin birbaşa əks olunması və ya açılımı olaraq qəbul edilsin istər insan yaradılışının bir gərəyi olaraq değerlendirilsin, nəticədə insanın özündə, fitrətində məskun olan və oradan qaynaqlanan "kutsala hörmət, ona qoşulma və onunla inteqrasiya" ehtiyacını qarşılayar və onu kainat içindəki təkliyindən qurtaran bir can simiti vəzifəsini yerinə yetirər.

NikaLYa

  • 4 noyabr 2014 17:31
  • Məqalə: 102
  • Şərh: 7305
  • Bal:
{awards}
Ilk werh mennen

--------------------

İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 2
Qonaqlar: 52
Cəmi: 82

 

Top 10 Müəllif

Limon qoxusu
Xəbərləri: 42
Cəmi: 146
 
The Shield
Xəbərləri: 39
Cəmi: 302
 
Darling
Xəbərləri: 36
Cəmi: 921
 
aytc.sza
Xəbərləri: 28
Cəmi: 76
 
Nergiz__Sirinova
Xəbərləri: 20
Cəmi: 580
 
❤Queen❤
Xəbərləri: 15
Cəmi: 74
 
Jesicca
Xəbərləri: 14
Cəmi: 55
 
Elya Alieva
Xəbərləri: 13
Cəmi: 115
 
♔Hе важно∞
Xəbərləri: 12
Cəmi: 302
 
AyliN BunyaminovA
Xəbərləri: 6
Cəmi: 488
 
 
{slinks}