Çoxlu zəka və xüsusiyyətləri

 
Çoxlu zəka və xüsusiyyətləri

Təhsilə yeni bir yanaşma gətirən çoxlu zəka qaydası Multiple Intellegence - MI Theory, Harward Universiteti müəllimlərdən Howard Gardner tərəfindən 1983-cü ildə inkişaf etdirilmişdir.
multiple intelligence theory
bu nəzəriyyəyə görə insan zəkası növlərə ayrılır: linguistic( dil öyrənmə qabiliyyəti), analytic(matamatik-fen kimi mövzulardan anlamaqla əlaqəlidir. bilindik iq testləri yalnız bu zəkanı ölçər), spatial(araba istifadə etmə, gəmi istifadə etmə, xəritə oxuya bilmə. .)sport, dance, musical, intrapersonal(insanların bir işi tək başına həll etmə bacarığı, qrup işlərini sevməzlər və içə dönükdürlər), interpersonal(dışa dönüklük, ictimailikdir. bu insanlar qrup işlərində müvəffəqiyyətli olarlar) və daha ortaya qoyulmamış bir çox zəka növü vardır. hər insanda bu zəka növünün bir neçə dənəsi mövcuddur deyər nəzəriyyə.
Çoxlu zəka qaydası

Şifahi Dilsel Zəka:
insanın dilə aid xüsusiyyətləri yazılı və ya sözlü təsirli şəkildə istifadə edə bilmə, özünü ifadə edə bilmə qabiliyyətidir.
bu zəkaya sahib insanlar, sözləri həm sözlü həm də yazılı olaraq təsirli istifadə edərlər. serverlər, siyasətçilər, şairlər, oyun yazıçıları, redaktorlar, jurnalistlər bu qrupda iştirak edər.

xarakteristika xüsusiyyətləri:

- dinləmə bacarıqları yüksəkdir.
- yaxşı bir lətifə izah edicisidir.
- kitablarla iç içədir.
- yaxşı bir söz xəzinəsi vardır.
- şifahi olaraq yaxşı bir ünsiyyət qurar.
- yazmaqdan xoşlanar.
- yaxşı bir yaddaşı vardır.

Çoxlu zəka qaydası
Riyazi - Məntiqi Zəka:
Məntiqi düşünə bilmə qabiliyyəti, mücərrəd əməliyyatlar edə bilmə, ədədləri təsirli istifadə edə bilmə və sorğulama, fərziyyə çıxarma, problem həll edə bilmə qabiliyyətidir.
bu zəka növünə sahib insanlar; düşünmə, satıları təsirli istifadə etmə, problemlərə elmi həllər çıxarma və anlayışlar arasında əlaqələri ayırt etmə, təsnif etmə, ümumiləşdirmə etmə, riyazi bir düsturla ifadə etmə, hesablama, fərziyyə test etmə, bənzətmələr etmə kimi davranışları göstərərlər.
elm adamları, riyaziyyatçılar, mühəndislər, kompüter proqramçıları, hisdədikçilər və bu tazr işlərlə məşğul olanlar bu zəka növünə sahib insanlardır.

xarakteristika xüsusiyyətləri:

- zehindən əməliyyatları asanca edər.
- induksiya və tümdengelim ilə əlaqədardır.
- güclü bir mühakiməsi vardır.
- kateqoriyaları, əlaqələri fərq edər, açıqlayar.
- təbii hadisələr haqqında maraqlıdır.
- məlumatlar arasında əlaqələr qurar.
- rəqəmlərlə əlaqədar əməliyyatları etməkdən xoşlanar.
- riyaziyyat hesabları ilə əlaqədar əməliyyatları etməkdən xoşlanar.
Çoxlu zəka qaydası
Vizual - Uzamsal Zəka:
Vizual - uzamsal zəka, vizual araşdırma, zehni dizayn və xəyalları reallaşdırma, iç və xarici bənzətmələri birləşdirmə və fərq etmə qabiliyyətidir.
vizual zəkası inkişaf etmiş insanlar, şəkillərdən, filmlərdən, vizual materiallardan daha asan öyrənərlər
beynin sağ lobunun daha sıxlıqla istifadə edilməsi vəziyyətində ortaya çıxan, obyektlərin vizual xüsusiyyətlərini işləmə vəziyyəti. belə ki oxuduqları mətnlərdə keçən sözlərin səhifənin hansı küncündə olduğunu bilərlər. yenə bu kəslər google earthı qısqandıran bir xəritələmə sisteminə sahibdirlər. ;))bu yaddaşa sahib kəslərin ad yaddaşları zəifdir

Müziksel - Ritmik Zəka:
Fərdin musiqilə, musiqisə və ritimsel formalarla özünü ifadə edə bilmə, musiqi ritimlerini qəbul edə bilmə qabiliyyətləridir.
bu zəkaya sahib insanlar; duyğuların aktarımında musiqisi vasitə olaraq istifadə edən insanlardır. bu kəslərdə ritim, melodiya, pərdə həssaslığı vardır. enstürüman bacarma , deyilən şerkıların bənzərini tapma kimi qabiliyyətə sahibdirlər. bu zəkaları basqın olanlar musiqiçi, xor solisti, orkestr şefi ola bilərlər.

xarakteristika xüsusiyyətləri:

- mahnıların melodiyalarını xatırlayar.
- gözəl mahnı oxuyar.
- bir musiqi aləti çalar ya da xora qatılar.
- vurmalı alətlərdən xoşlanar.
- ritmik olaraq danışar ya da hərəkət edər.
- fərqində olmadan zümzümə edər.
- çalışarkən masaya vuraraq ritim məbləğ.
- səs-küylərə həssasdır.

Bedensel - Kinestetik Zəka:
Bir məhsulu ortaya qoymaq, bir problemi həll etmək, özünü və duyğularını ifadə edə bilmək üçün bədənin bir hissəsini və ya hamısını istifadə edə bilmə qabiliyyətidir.
bu cür zəkaya sahib kəslər, idman hərəkətləri, ritmik oyunları asanca tətbiq edə bilər. bu kəslərdə koordinasiya, tarazlıq, sürət, qol- qıç bacarığı və elastiklik ön plandadır.
balerinler, idmançılar, aktyorlar, pandomim sənətçiləri, cərrahlar, texniklər bu zaka növünə sahp kəslərdir.

xarakteristika xüsusiyyətləri:

- duyğularını diqqətə çarpan olaraq bədən diliylə ifadə edərlər.
- boya və xəmirlə oynamağı sevərlər.
- obyektləri parçalayıb birləşdirməyi sevərlər.
- kiçik əzələ inkişafları qüsursuzdur.
- bir və ya daha çox idmanla məşğul olarlar.
- uzun müddət oturduqlarında əl və ayakalrıyla oynayarlar.
- yerlərində dayana bilməzlər

Kişilerarası Zəka:
Fərdin ətrafındakı kəslərin istəklərini, duyğularını və ehtiyaclarını anlama, şərh etmə və kəslərlə təsirli ünsiyyət qura bilmə qabiliyyətidir.
ictimai zəkası yüksək insanların ünsiyyət bacarıqları olduqca qüvvətlidir. qrup işlərində müvəffəqiyyətli olduqları kimi empati qurma qabiliyyətləri də inkişaf etmişdir.
ədəbiyyatçılar, alverçilər, standapçılarin sahib olduğu zəka növü.



Daxili Zəka:
Adamın özü haqqında sahib olduğu gerçək məlumat və anlayış ilə uyğun davranışlar sərgiləməsi və özünü tanıma qabiliyyətidir.
.içlərinə qapalı quruluşdadırlar deyə bilərik. ümumisi düşünməyi hobbi halına gətirdiyi üçün kimsənin olmadığı kiçik və loş işıqlı otaqlardan xoşlanarlar. özünün necə biri olduğunu neyə ehtiyacı olduğunu neyə inandığını yəni özüylə əlaqədar bütün sualları analiz edib kökdən həll edə bilən bir zəka tipi
Azadlığına düşkündür. Fərdi işlərdən zövq alar. Özü haqqında düşünməyi sevər. Öz maraq və bacarıqlarının fərqindədir. Müvəffəqiyyət və müvəffəqiyyətsizliklərdən zövq alar. Özünü sevər və özüylə qürur duyar. Tək qalmaqdan xoşlanar. Öz iç dünyasını düşünər. Hədəflər meydana gətirmə və xəyallardan zövq alar. Öyrənərkən fərdi işlər, özünü qiymətləndirmə və fərdi fərqindəliyə ehtiyac duyar. Yaşadıqları hər hadisə və ya təcrübə üzərində çox çox mütəfəkkirlər. Öz içlərində bir dəyər və anlayış sistemi meydana gətirərlər. Hər şeydə özlərindən bir şey axtararlar. Həyat fəlsəfələrini meydana gətirməyə istiqamətli bir axtarış içindədirlər. Həyatlarında motivasiya qaynaqları, hədəfləridir

Doğasal Zəka:
Təbiəti tanıma və anlama, yaşayan canlıları tanıma, təbiətin tarazlığını anlama, canlıları tanıma və təsnif etmə qabiliyyətidir.
təbiət zəkası; bitkiləri, heyvanları, dünyanı, dağları, dənizləri, mövsümləri tanıma və təsnif etmə qabiliyyətidir. hər insan da bu zəka növü varkən bəzilərində bu zəka növü daha basqındır və kiçik yaşlardan etibarən təbiətdəki varlıqları tanıma və təsnif etmədə çox müvəffəqiyyətli olarlar.
bu qabiliyyətlərə sahib adamla; izçilik- alpinistlik etməkdən, geologiyadan, astronomiyadan, təbiət tarixi muzeyləri ilə milli parkları və zooparkları gəzməkdən böyük həzz alarlar.

xarakteristika xüsusiyyətləri:

- zooloji, botanika, orqanik kimya, tibb, fotoşəkilçilik kimi sahələrə maraq duyarlar.
- dağadaki bitki növlərinə qarşı əlaqədardırlar.
- fərqli canlı növlərinin adlarına qarşı diqqətlidirlər.
- çiçək və heyvan növləri onlar üçün cazibədardır.
- seyehat etməyi, sənədliləri izləməyi, təbiət və gəzinti jurnallarını araşdırmağı sevərlər.
- dağanın insanlar üzərindəki ya da insanların təbiət üzərindəki təsirlərini araşdırmağı sevərlər.

Varoluşsal Zəka (Namizəd Zəka):
İnsanoğlunun yaranması ilə əlaqədar suallara qarşı həssas olma və bu sualları həll etməyə iş qabiliyyətidir. Bu suallar, "Dünyaya necə və nə üçün gəldik? Şüur nə deməkdir? Ölüm vardırmı? Niyə ölərik?" kimi suallardır.

Sizdə hansı zəkanın üstün olduğunu düşünürsünüz?


Geri dön

R_A_P_U_N_Z_E_L

  • 24 noyabr 2011 15:03
  • Məqalə: 36
  • Şərh: 2992
  • Bal:
tesekkurler xebere gore

CandyGirl

  • 12 iyul 2011 14:31
  • Məqalə: 164
  • Şərh: 5899
  • Bal:
{awards}
eladi thanks

--------------------

mirkamal97

  • 11 iyul 2011 17:37
  • Məqalə: 48
  • Şərh: 410
  • Bal:
{awards}
xebere gore tsk

--------------------
ne qeder yasadigin vacib deyil .Vacib olan Serefle yasamagindir

fazail74

  • 26 iyun 2011 17:11
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 12
  • Bal:
{awards}
Hər kəs öz dilinin altinda gizlənib. Həzrəti Əli (ə)

Mr.Perfect

  • 23 iyun 2011 17:45
  • Məqalə: 333
  • Şərh: 1014
  • Bal:
{awards}
Xebere gore tesekkur

--------------------

Inciciceyi

  • 13 iyun 2011 10:35
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 8287
  • Bal:
{awards}
Twwwwwwwwwwwk

--------------------
♥......Zenn etme ki, gozlerim sene baxdiqca yorulacaq, olsem de
ruhum seninle qalacaq. Senden evvel elvida desem de heyata. Son
sozum seni sevirem olacaq.....♥

R.M_FaNaTka

  • 11 iyun 2011 16:17
  • Məqalə: 367
  • Şərh: 8107
  • Bal:
{awards}
twk

--------------------

jalicka

  • 11 iyun 2011 14:56
  • Məqalə: 27
  • Şərh: 1988
  • Bal:
{awards}
maraqli xebere gore tesekkurlerrrrrrrrrrrrrr canimm

RaminYek

  • 11 iyun 2011 14:27
  • Məqalə: 44
  • Şərh: 569
  • Bal:
{awards}
twk

--------------------
Ay gecəni mən səni sevdiyim qədər sevsəydi,Günəş yer üzünə həsrət qalardı...

hazal kaya

  • 11 iyun 2011 14:23
  • Məqalə: 51
  • Şərh: 1428
  • Bal:
{awards}
tewekkurler

heyasiz204

  • 11 iyun 2011 14:13
  • Məqalə: 27
  • Şərh: 1200
  • Bal:
{awards}
ilk serh menden tesekkurler

--------------------
Xoşbəxtliyi dadmağın tək çarəsi, onu bölüşməkdir
İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 4
Qonaqlar: 36
Cəmi: 71

 

Top 10 Müəllif

Pıtırcık
Xəbərləri: 32
Cəmi: 543
 
♔Hе важно∞
Xəbərləri: 21
Cəmi: 89
 
Nergiz__Sirinova
Xəbərləri: 15
Cəmi: 409
 
Sol Meleyim
Xəbərləri: 9
Cəmi: 11
 
AyliN BunyaminovA
Xəbərləri: 4
Cəmi: 390
 
cuppuş))
Xəbərləri: 3
Cəmi: 3
 
Nazrin
Xəbərləri: 3
Cəmi: 11
 
genclik_usaqi
Xəbərləri: 1
Cəmi: 1
 
✰_DeLNoLiNi_✰
Xəbərləri: 1
Cəmi: 156
 
 
{slinks}