Allahın varlığının isbatı

 
Allahın varlığının isbatı

Tovhid ve onun me'nalari haqda qisa anlayishdan sonra
Allah-tealanin varligini isbat etme yollari haqqinda sohbete bashlayiriq.

Allahin varligini isbat edib ona inanmaq uchun iki yol vardir:
1- Qelb yolu (fitret);
2- Agil ve dushunce yolu ;

FITRET
"Fitret" ereb sozu olub yaradilish, xilqet ve tebiet (zat) me'nasini dashiyir.
Lakin Islam noqteyi nezerinden "fitret" sozu tebieten insanin Allaha dogru meylli olmasi demekdir.
Bu ilahi xususiyyet tekce muselmanlara deyil, hem de butun insanlara aiddir.
Her bir insanin batininde Allahi taniyib ona iman getirmek isteyi vardir.
Bele ki, her bir insan oz vucudunda hech bir delile ehtiyac duymadan Allaha teref yonelmek meylini hiss edir.
Bildiyiniz kimi insan adli varliq bir sira istek ve meyllere malikdir ki, gozelliyi sevmek, yaxshiliga
meyl gostermek, edalete regbet, zulme nifret hissleri ve s.. buna misal vurmaq olar.
Qelb yolu ile Allaha inanib onun varligini isbat etmek de bu isteklerden biridir.

Be'zi alimler, elece de irfan elmine yiyelenmish arifler Allahin muqeddes varligini isbat etmek
uchun bu yoldan istifade etmeyi tovsiye edirler. Onlarin nezerine esasen, her bir insan gunaha
qurshanmayib oz pak ruhunu saflashdirsa, kec-tez ozluyunde Allaha olan
bagliligi duyacaq ve qelben onun muqeddes varligina inanacaqdir.
Islam dini noqteyi nezerinden Allah tealanin varligina qelb yolu ile inanmaq fitri iste'dadlardan
sayilir ve bu hiss ezelden her bir insanin vucudunda qoyulmushdur.
Yashadigimiz heyatda defelerle tecrube olunmushdur ki, dininden asili olmayaraq,
eli her nov vasite ve komekden uzulen shexsler Allaha uz tutur
ve yalniz Onu ozuleri uchun heqiqi komekchi hesab edirler.

Bu ise onun fitretinde qoyulmush ilahi isteyi gosterir. Sade bir misalla desek, dunyaya yenice
gelmish korpe hech bir te'lime ehtiyaci olmadan yemek uchun ana sudu axtardigi kimi,
her bir insan da zaten Allahi axtarma ve Ona sitayish etme hissi ile yaranmishdir.

Allahın varlığının isbatı

FITRETIN XUSUSIYYETLERI
Be'zi dini alimler "Fitret" uchun bir neche xususiyyet qeyd etmishler ki, onlari diqqetinize chatdiririq:
1- "Fitri inanc" tekce muselmanlara deyil,
hem de butun insanlara aid olan bir xususiyyetdir.

2- Fitret iqtisadi, cografi ve s... amillerin te'sirine me'ruz qalmir.
Diger terefden, fitret iqtisadi amillerin te'sirine tam meglub olmayan
bir xususiyyet oldugu uchun hem varliya, hem de kasiba aiddir.

3- Fitret insani Allaha dogru aparan bir amildir.
Ye'ni insan, fitretinde olan ilahi istek vasitesi ile Allahi taniyir ve Ona teslim olur.
Amma fitri inanclar, nezaretsiz ve diqqetsiz buraxilib, dini gosterishlerden kenarda qalarsa,
butperestlik ve mushriklik kimi diger azginliqlarla neticelene biler.
Be'zilerinin eqidesine gore dunyada movcud olan butperestlik, ulduz, gunesh ve s..
sheylere ibadet etmek mehz fitretin chagirishina duzgun cavab vermemek
ve onu duzgun istiqametlendirmemeyin neticesinde olmushdur.

4- Fitret mueyyen tebligatlar neticesinde yox olub aradan getmez.
Bu ise ilahi fitretin sabitliyini gosterir.

Allahın varlığının isbatı

ILAHI FITRETE AID AYE VE HEDISLER
Ilahi fitretin ehemiyyetini bilmek uchun bu haqda olan bir neche aye ve hedisi diqqetinize chatdiririq:
1-Rum suresi-30:

"Allahin dogru dinine uz getir ki, Allah-taala insanlari onun esasinda xelq etmishdir."
2-Rum suresi-33:

"Xalq agir bir chetinliye dushdukde Allahi chagirir ve ixlasla (temiz urekle) Ona teref qayidirlar. (Lakin) Allahin rehmeti ile (o chetinlikden chixan kimi) onlardan bir destesi yene de mushrik olurlar."
3-Enkebut suresi-65:

(Mushrikler) gemide olan halda (firtina ve tufanla uzleshdikde) Allahi temiz qelble (komeye) chagirir,
onlara nicat verib tehlukeden qurtararaq sahile chixartdiqda ise yenede Allaha sherik qoshmaga bashlayirlar."

Indi ise bu haqda me'sumlardan neql olunmush bir neche hedisi qeyd edirik:
1- Hezret Imam Sadiq (eleyhis-salam)-in sehabelerinden biri "Rum"
suresinin 30-cu ayesi barede sual etdikde Imam (e) buyurdu:
(Ayeden meqsed budur ki,) Allah-teala insanlarin hamisini tovhid esasinda xeql etmishdir.

2- Hezret Peygember (sellellahu eleyhi ve Alihi ve sellem) buyurub:
"Butun ovladlar pak fitretle dunyaya gelir ve onlari yehudi ve ya mesihi eden oz ata-analaridir."

Allahın varlığının isbatı

AGIL VE DUSHUNCE
Qeyd etdiyimiz kimi, Allah varliginin isbati uchun movcud olan ikinci yol agil ve dushuncedir.
Qur'ani-kerimde Allah-tealanin vucudunu isbat etmek uchun hem fitret, hem de agil ve dushunce yolundan istifade olunmushdur.
Agil ve dushunce yolu ile Allah varliginin isbat edilmesinden meqsed,
insan aglinin komeyi ile kainatin boyuk xaliqini tanimaq ve ona iman getirmekdir.
Me'lumdur ki, agil ve dushunce dedikde, muxtelif mekteb ve ideologiyalarin
te'sirine me'ruz qalmayan saglam ve qerezsiz agil nezerde tutulur.
Qeyd olunan yolla Allahin varligini isbat etmek uchun en sade ve tutarli delil
kainatda movcud olan qanuna uygunluq ve ya nezm ve nizamdir.

Ferz edek ki, oz otagimiza daxil olduqda orada xususi bir seliqe ile her sheyin oz
yerinde olmasini gorur ve otaqda hech bir qarishiqliq mushahide etmirik.
CHarpayi, kitab, shkaf, televizor ve s.. otaq eshyalari urekoxshayan bir zovqle duzulmush ve insani ozune celb edir.
Bele bir halda agil ve dushuncesi normal olan her bir shexs ozunden once seliqeli ve
temizkar bir shexsin orani nizama salmasini tesdiq edecekdir.
Aydindir ki, hech bir shexs otagin oz-ozune ve ya tesadufi halda seliqeye dushmesini iddia ede bilmez.
Bu ise gundelik heyatimizda qarshilashdigimiz sade bir misal idi.

Kainatda olan esrarengiz nezm, deqiq hesablamalar uzre olan elmi qanuna uygunluqlar,
hemchinin her bir sheyin oz yerinde olmasi onun bacariqli ve bilikli xaliq terefinden
yaradilmasini chatdirir. Islam alimleri Allah varligini isbat eden
bele bir delili "Burhani-nezm"-ye'ni nezm delili adlandirmishlar.

Allahın varlığının isbatı

NEZM DELILININ XUSUSIYYETLERI
Agil ve dushunce esasinda olan "nezm delili"nin bir neche xususiyyetleri vardir ki, ashagidakilardan ibaretdir:
1- Nezm delili savadli ve ya savadsiz olmasindan asili olmayaraq cemiyyetin butun
uzvleri uchun faydalidir. Ister alim isterse de cahil olan her bir shexs, kainatda olan nezmi
gordukde, onun tedbirli, qudretli ve bilikli bir xaliqinin olmasini derk edir ve belelikle de Allahin varligina iman getirir.

2- "Nezm delili" insani heyrete getirir.
Insan qarishqa kimi kichik bir canlida olan ecaib hereketleri mushahide etdikde teeccub edir ve
heyrete gelir ve bununla da nezm deliline olan elaqesi daha da mohkemlenir.

3- Nezm delili getdikce inkishaf etmekdedir.
Bir chox elmi mechulatlar keshf olduqca nezm delili daha da ashkar olub inkishaf edir.

4- Nezm delili kafirler ve dinsizleri susduran amillerden biridir.
Chunki onlar kainatda olan nizamin Allah terefinden deyil, ozbashina ve tesadufi olaraq yaranmasini iddia edirler.

5- Nezm delili insani kainatda olan varliqlar barede tedqiqat aparmaga heveslendirir.
Meselen, yashadigimiz yer kuresinde 2500 nov ilan, 289 nov goyerchin, 20000 nov horumchek,
10000 nov kepenek, hemchinin 700000 hesheratin yashamasi, insani bu me'lumatlari eshitdikde
kainatda olan ecaib varliqlari daha etrafli mutalie etmeye sovq edir.

NEZM SUBUTUNUN ESASLARI
1- Kainatda olan butun varliqlar (gunesh sistemi, insanlar, heyvanlar ve s..) nezm ve mueyyen
qanuna uygunluq esasinda yaradilmishdir ki, butun agil sahibleri bunu tesdiq edirler.

2- her bir nezmin ve qanunauygunlugun bir sebebi olmalidir.

3- hech bir varliq oz-ozune ve yaxud tesaduf neticesinde vucuda gele bilmez.

Belelikle, Allah varligini isbat etmek uchun istifade etdiyimiz "nezm delili" yuxarida qeyd
olunmush uch esasdan teshkil olunmush ve mo'teber burhan (delil) hesab olunur.

Allahın varlığının isbatı

KAINATDA OLAN ESRARENGIZ ISHLER
Bu haqda sohbeti sona chatdirmaq uchun kainatda movcud olan nizam-intizamdan bir neche
numuneni qeyd edib, daha artiq mutalieni eziz oxucularin ozlerine hevale edirik.

1- Insanin yaranishi;
Hezret imam Sadiq (eleyhis-salam) Mufezzel adli sehabelerinden birine bele buyurub:
Ey Mufezzel! Insani sair heyvanlardan ustun eden hissiyyat ve derk uzvleri haqqinda dushun.
Minare uzerinde olan chiraqlar kimi insan bashinda olan gozlere bax ki, nece de her sheyi aydincasina gorur.
Gozler bedenin ashagi uzvlerinde (eller ve ayaqlarda) deyil, bashda yerleshdirilmishdir.
CHunki eks halda (her sheyi yuksekden mushahide etmek olmaz ve) onu muxtelif hadiselerden qoruyub saxlamaq chetin olardi.

....Hemchinin bu gozler insanin qarin ve yaxud kurek nahiyesinde yerleshdirilmemishdir.
CHunki bele bir halda eshyalari gorub (etraf muhitden) xeberdar olmaq chetin olardi.[10]
Dogrudan da insanin yaranishina baxdiqda teeccublenir ve onun (hikmetli xaliqinin) varligina inaniriq.
Bizi bu cur ecaib yaranishlara qarshi teeccublendirmeyen esas amil ise onlara adet gozu ile baxmagimizdan ireli gelir. Meselen, adet baxishini kenara qoyub dunyaya yeni gelmish korpeye nezer salsaq, gozlerimize inanmayacagiq. CHunki neche ay bundan qabaq bir neche damci spermadan ibaret olan nutfe, hal-hazirda goren, aglayan ve gulumseyen bir insana chevrilmishdir...

2- Heyvanlarin yaranishi;
Hezret imam Sadiq (eleyhis-salam) buyurur: "Heyvanlar olum vaxtinin chatdigini bilen kimi,
ozlerini alchaq ve derin bir yerde gizlederek orada olurler. Bele olmasaydi butun duzenlikler (ve daglar)
onlarin pis ve qoxumush iyine alude olar ve neticede (yoluxucu) veba xesteliyi her yere yayilardi."
Goresen hevanlara bu ishi kim oyretmishdir? Onlarin bu teeccublu ishi tesadufi ola bilermi?...

Taninmish zooloq professor henri ozunun "heyvanlar ve qushlarin heyati" kitabinda bele yazir:
"Be'zi heyvanlar ozlerini mualice etmekde boyuk meharete malikdirler ve hetta insanlar bir sira
xesteliklerin mualicesini onlardan oyrenmishler. Meselen, ayaqlari uzun olan baliqyeyen bir qush
be'zi vaxtlarda yere enerken ayaqlari ezilir ve yaxud sinir. O, ozunu muailice etmek uchun
denizin sahilinde yerleshen palchiq bataqligina teref uchub, ayaqlarini yash
palchiga batirir ve sonra palchigi qurutmaq uchun guneshin shuasi altinda durur.
Bu qush ayaqlarinda olan sinigi sagaltmaq uchun bir muddet ozunu bu halda saxlayir.

Hal-hazirda muxtelif sumuk siniqlarinin kipse qoyulmasinda istifade olunan madde ele
bu qushun istifade etdiyi mohkem ve yapishqan maddeden ibaretdir."
Heqiqetde kainat valiqlarinin her biri saglam dushunceli insan uchun en boyuk ilahi nishane sayilir.

Allahın varlığının isbatı

3- Goyler ve yerin yaranishi;
Bildiyiniz kimi yashadigimiz yer kuresi gunesh sisteminde yerleshen bir planetdir.
Gunesh sisteminde doqquz planet vardir ki, onlar ashagidakilardan ibaretdir:
1-Merkuri:
2-Venera:
3-Yer: (Canli varliqlarin yashayish meskeni)
4-Mars:
5-Yupiter:
6-Saturn:
7-Uran:
8-Neptun:
9-Pluton:


Adlarini sadaladigimiz planetlerin her birisi oz etrafinda, elece de gunesh etrafinda firlanir
ve hech vaxt bir-biri ile toqqushmurlar. Goresen bu nezm ve intizam tesadufi ola bilermi?


Bizim yashadigimiz yer kuresi ile gunesh arasinda olan fasile 150,000,000 kilometrdir ki,
be'zi astranomiya alimlerinin eqidesine esasen bu fasile bir az chox ve ya az olsaydi yer
kuresinde yashayan canlilar istiden ve ya soyuqdan mehv olub aradan gederdiler.
Yer kuresinin 384 394 kilometrlik fasilesinde ise ay yerleshir ki, saatda 3680 kilometr
sur'etle hereketdedir. Goresen butun bunlar oz bashina vucuda gelmishdirmi?
Yer kuresinde movcud olan cansiz mexluqlar, heyvanlar, bitkiler ve insanlarin her birinde
agil sahibleri uchun onlari yaradani tanimaqda choxlu nishaneler vardir.


Geri dön

Iriska

  • 2 avqust 2011 02:12
  • Məqalə: 253
  • Şərh: 1261
  • Bal:
xebere gore tesekkur edirem ALLAH razi olsun

--------------------
Demədimmi bu həsrət öldürər səni, ay dolanıb keçər, yalnız qalarsan, hər gün ah deyib açı çəkərsən. Ürəyim sənə bu cür sevmə demədimmi!

R.M_FaNaTka

  • 1 avqust 2011 20:00
  • Məqalə: 367
  • Şərh: 8107
  • Bal:
{awards}
maraqli xebere gore twkler

--------------------

aga482

  • 1 avqust 2011 16:26
  • Məqalə: 0
  • Şərh: 845
  • Bal:
{awards}
hiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiii
iiiiiiii tesekkur

--------------------
HER GUN İNSAN UCUN YENİ BİR HEYATDİR..........

FERID_HESENLI

  • 1 avqust 2011 14:08
  • Məqalə: 1
  • Şərh: 678
  • Bal:
{awards}
HM COX GOZEL XEBRDI ALLAH RAZI OLSUN HER BIRNINZDEN BELE XEBERLERI COX SEVIREM VE OXUYURAM ALLAHIN VARLIGINA HER KS INANMALIDI

Enerelen

  • 1 avqust 2011 11:45
  • Məqalə: 108
  • Şərh: 987
  • Bal:
{awards}
sagolun tewekkur edirem maraqli idi

--------------------
Artıq şeirlərimi, hekayələrimi və b. yaradıcılıq işlərimi paylaşmayacam.Məndən bu kimi işlərimin davamını gözləyən çox az saylı userlərdən üzr istəyirəm.

no_name

  • 31 iyul 2011 14:55
  • Məqalə: 30
  • Şərh: 506
  • Bal:
{awards}
tesekurler

--------------------
Əlvida ✿⊱╮ LeGeND.aZ ✿⊱╮

music_angel

  • 31 iyul 2011 14:09
  • Məqalə: 212
  • Şərh: 7767
  • Bal:
{awards}
Allaha inanmaya lenet olsun..tesekkurler.....

--------------------

MuslimGirl

  • 31 iyul 2011 13:35
  • Məqalə: 156
  • Şərh: 3024
  • Bal:
{awards}
Gözəl xəbərə görə ALLAH razı olsun!

nice_angel

  • 31 iyul 2011 12:58
  • Məqalə: 18
  • Şərh: 736
  • Bal:
{awards}
ilk werh menden twk...

--------------------
☜♡☞ ☜♡☞ ☜♡☞ ☜♡☞
▂ ▃ ▄ ▅ ▆ ▇ █ █ ▇ ▆ ▅ ▄ ▃ ▂ _

.....(¯`v´¯)
..... ·.¸.·´
...¸.·´ ♥
.. ( ♥ LoVe ♥
İnformasiya
Məqalələrə dərc olunan gündən etibarən 30 gün ərzində şərh yazmaq mümkündür.
 

Online

İstifadəçilər: 1
Qonaqlar: 21
Cəmi: 40

 

Top 10 Müəllif

♦ ֆɛყмʊʀ ֆoռмɛZ ♦
Xəbərləri: 1
Cəmi: 1135
 
 
{slinks}